Ga dat nou gewoon eens VISUALISEREN!

Sommige mensen hebben een rotsvast vertrouwen in hun eigen vermogen om complexe zaken volledig in hun hoofd te houden. Geen schema’s, geen diagrammen, geen visuele ondersteuning, gewoon puur mondelinge afstemming.

Zo waren wij ooit onderdeel van een grote implementatie waar een leverancier met de klant een uitgebreid integraal proces besprak. Alles werd mondeling doorgenomen, variant na variant, scenario na scenario. Geen schets, geen flowchart, niets op papier. Gewoon praten, luisteren en proberen de kern van het vraagstuk te vangen in spraak.

We hebben meermaals verzocht: “Doe ons een lol, visualiseer nou op z’n minst een deel van wat je probeert te designen”. Maar nee, dat vond de leverancier maar onzin. Alles was toch helder? Tot het moment dat het proces volledig vastliep, omdat het zo complex werd dat niemand meer het overzicht had.

Waarom is dit een probleem?
Wat de complexiteit / omvang van een proces ook mag zijn, vertrouw niet alleen op je eigen mentale model. Zeker niet als je iets moet overbrengen of moet bespreken met een ander.

  • Mondelinge discussies zijn vluchtig – Wat nu logisch klinkt, is over een uur slechts een vage herinnering als de context verschuift.
  • Mensen verwerken visuele informatie beter – Verwachten dat iedereen een complexe structuur in zijn hoofd houdt, werkt in de praktijk gewoon niet.
  • Een ontbrekend overzicht leidt tot tunnelvisie – Als je geen totaalplaatje hebt, ga je onbewust uit van je eigen interpretatie, die lang niet altijd klopt.

Met frisse tegenzin zette de leverancier uiteindelijk het proces op papier. Wat volgde? Een visuele plaat met zo’n wirwar aan lijnen dat een mikado-puzzel er nog overzichtelijk bij afstak. Tot ons grote vermaak had de leverancier ook nog ‘Simple overview‘ als titel gekozen. Bij het aanschouwen van diens eigen plaat moest ook de leverancier toegeven dat het toch wel wat complex was allemaal.

Hoe pak je dit wél goed aan?
Het idee dat je alles in je hoofd kunt houden en mondeling kunt overbrengen, is een illusie. Een visuele representatie is geen ‘extra stap’, het is een noodzakelijke stap. Dit betekent:

  • Visualiseren ongeacht grootte van proces – Hoe eerder je iets in beeld brengt, hoe sneller je gaten en onduidelijkheden spot.
  • Deel je denkproces, want het is niet vanzelfsprekend voor de ander – Als jij het al moeilijk vindt om een proces te bevatten, hoe moet iemand anders dat dan doen zonder visuele houvast?
  • Overzichten gebruiken om discussie efficiënter te maken – Een plaat zegt meer dan duizend woorden, en voorkomt dat je eindeloos blijft herhalen en nuanceren.
Samenvatting
Zelfs de slimste mensen lopen vast als ze te veel proberen vast te houden in hun hoofd. Als je een proces bespreekt, visualiseer dan zo snel mogelijk. Niet alleen voor jezelf, maar vooral voor de mensen met wie je werkt.
Het is het beste hulpmiddel om te toetsen of je over hetzelfde praat en of de context klopt. Dus de volgende keer dat je merkt dat een discussie verzandt in woorden, woorden en nog meer woorden? Visualiseren!